kodeks cywilny, kodeks postępowania cywilnego, prawo cywilne
lupa
Uwaga: Do 31 stycznia 2022 r. część płatników składek przekazuje do ZUS informację ZUS IWA za 2021 r. Uwaga: Przedsiębiorca zamierzający opłacać mały ZUS plus do 31 stycznia br. dokonuje odpowiedniego zgłoszenia do ubezpieczeń Uwaga: W styczniu "mały" pracodawca powiadamia pracowników o rezygnacji z ZFŚS i wypłaty świadczenia urlopowego 31 stycznia 2022 r. (poniedziałek) mija termin złożenia do US: PIT-16A, PIT-19A za 2021 r. 31 stycznia 2022 r. (poniedziałek) mija termin złożenia do US: CIT-6R, CIT-6AR, CIT-10Z, CIT-11R za 2021 r. 31 stycznia 2022 r. (poniedziałek) mija termin złożenia do US: PIT-11, PIT-8C, PIT-R, PIT-40A/PIT-11A, PIT-4R, PIT-8AR za 2021 r. 31 stycznia 2022 r. (poniedziałek) mija termin złożenia do US druku ZAW-RD, tj. zawiadomienia o wyborze opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek (tzw. estoński CIT)
A A A

Gazeta Podatkowa nr 83 (1854) z dnia 18.10.2021

Trudniej będzie przerwać bieg terminu przedawnienia

Instytucja przedawnienia roszczeń majątkowych ma na celu nie tylko stabilizację stosunków prawnych czy też pewność obrotu prawnego. Stanowi ona również motywację dla szybkiego dochodzenia swych praw przez wierzyciela, a także chroni dłużnika przed niezasadnym trwaniem w stanie niepewności co do faktycznego istnienia obowiązku. Ustawa pozwala wierzycielowi na przeciwdziałanie przedawnieniu swego roszczenia poprzez podejmowanie różnych działań zmierzających do jego zaspokojenia. Prawodawca dostrzegł jednak, że część z tych działań może być nadużywanych, wobec czego planuje wprowadzenie pewnych ograniczeń.

Zasady ogólne

Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.) stanowi, że, co do zasady, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeknie się korzystania z zarzutu przedawnienia. Należy jednak pamiętać, że zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem jego terminu jest nieważne.

Ustawa może przewidywać wyjątki od przytoczonej reguły. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego nie ulegają przedawnieniu np. roszczenia o zniesienie współwłasności, a także roszczenia właściciela z tytułu ochrony windykacyjnej i negatoryjnej.

Terminy

Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata.

Terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane przez czynność prawną. Oznacza to, że nawet w przypadku zgodnej woli stron, nie mogą one w drodze umowy zmienić długości terminu przedawnienia wzajemnych roszczeń.

W orzecznictwie podniesiono jednak, że Kodeks cywilny nie wyklucza możliwości dokonania zmiany terminu wymagalności roszczenia. W tym zakresie Sąd Najwyższy podjął uchwałę, w której przyjął, że jeżeli wskutek odroczenia terminu spełnienia świadczenia roszczenie przestało być wymagalne, jego przedawnienie rozpoczyna ponownie bieg dopiero z upływem nowego terminu (sygn. akt III CZP 88/19).

Roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu powołanego do rozpoznawania spraw danego rodzaju, albo orzeczeniem sądu polubownego, jak również roszczenie stwierdzone ugodą zawartą przed sądem albo sądem polubownym albo ugodą zawartą przed mediatorem i zatwierdzoną przez sąd przedawnia się z upływem sześciu lat. Jeżeli stwierdzone w ten sposób roszczenie obejmuje świadczenia okresowe, roszczenie o świadczenie okresowe należne w przyszłości przedawnia się z upływem trzech lat.

Uprawnienia wierzyciela

Przewidziane w K.c. terminy przedawnienia nie są niewzruszalne. Wierzyciel może podjąć działania zmierzające do przerwania ich biegu. Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo. Na dzień dzisiejszy bieg przedawnienia przerywa się przez:

  • każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia,
  • uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje,
  • wszczęcie mediacji.

W razie przerwania przedawnienia przez czynność w postępowaniu przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym albo przez wszczęcie mediacji, przedawnienie nie biegnie na nowo, dopóki postępowanie to nie zostanie zakończone.

Projektowane zmiany

W Sejmie prowadzone są prace nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego (druk nr 1344). Projektodawca dostrzegł, że choć w doktrynie i orzecznictwie dopuszczalne jest przerwanie biegu przedawnienia przez złożenie pierwszego wniosku o zawezwanie do próby ugodowej oraz wszczęcie pierwszej mediacji pozasądowej, to kontrowersje budzi, czy taki sam skutek odniesie podjęcie takich samych działań kolejny raz. Zdaniem autora projektu byłoby to sprzeczne z istotą instytucji przedawnienia, niezgodne z podstawowymi założeniami postępowania pojednawczego, a także mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której roszczenie nigdy nie uległoby przedawnieniu.

Wobec nadużywania przez wierzycieli instytucji zawezwania do próby ugodowej projekt nowelizacji zakłada wprowadzenie regulacji ograniczających wpływ postępowania pojednawczego oraz mediacyjnego, prowadzonego bez zaangażowania sądu, na bieg terminu przedawnienia, wyłącznie do jego zawieszenia na czas ich trwania.

W uzasadnieniu projektu zostało wskazane, że po zakończeniu wymienionych postępowań, termin przedawnienia będzie biegł dalej od chwili, w której ustało zawieszenie. Oznacza to, że termin przedawnienia ulegnie przedłużeniu wyłącznie o czas trwania przeszkody w dochodzeniu roszczenia - inaczej niż w przypadku przerwania biegu terminu przedawnienia, kiedy to konieczne jest jego liczenie od początku.

Proponowane zmiany mają ukierunkować strony na faktyczne rozwiązywanie konfliktów i zawieranie porozumień drogą ugodową. Ma to być rozwiązanie optymalne i chroniące interesy obu stron stosunku zobowiązaniowego.

Przykłady szczególnych terminów przedawnienia
Termin Roszczenie
6 miesięcy biorącego pożyczkę o wydanie przedmiotu pożyczki; sprzedawcy, który poniósł koszty w wyniku wykonania uprawnień z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy przez konsumenta
1 rok z umowy przedwstępnej; z umowy przewozu osób; z umowy przewozu rzeczy
2 lata z umowy o dzieło; ze stosunku rachunku bankowego; z tytułu sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy, roszczenia rzemieślników z takiego tytułu oraz roszczenia prowadzących gospodarstwa rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnych

www.KodeksCywilny.pl - Przedawnienie roszczeń:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.VademecumPodatnika.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Prawnik rodzinny omawia prawo rodzinne, prawo społeczne oraz spadki i darowizny
Charakterystyka i zawieranie umów cywilnych
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.