kodeks cywilny, kodeks postępowania cywilnego, prawo cywilne
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 45 (1607) z dnia 6.06.2019

Podstawowe zasady dotyczące przedawnienia

Przedawnienie jest instytucją prawa cywilnego, która poprawia pewność stron co do ich sytuacji prawnej. Upływ terminu przedawnienia powoduje, że strona może bronić się przed obowiązkiem zapłaty należności zarzutem przedawnienia, a poza szczególnymi wyjątkami podniesienie zasadnego zarzutu przedawnienia skutkuje oddaleniem powództwa.

Przedawnienie roszczeń prywatnoprawnych jest szczegółowo uregulowane w przepisach Kodeksu cywilnego. Do prawidłowego stosowania przepisów o przedawnieniu nie wystarczy jednak ustalenie, po jakim okresie dochodzi do przedawnienia roszczenia. Problemem są bowiem zagadnienia związane m.in. z początkiem biegu okresu przedawnienia czy przerwania biegu przedawnienia.

Terminy przedawnienia

Generalnie przepisy Kodeksu cywilnego regulują dwa podstawowe terminy przedawnienia. Z art. 118 K.c. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025 ze zm.) wynika bowiem, że jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi 6 lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - 3 lata. Z punktu widzenia osób pracujących w księgowości, przedsiębiorców, a także podmiotów wyspecjalizowanych w dziedzinie dochodzenia należności jest to jeden z najważniejszych przepisów kodeksowych. Osoby odpowiedzialne za należności przedsiębiorstwa powinny bowiem podejmować wszelkie czynności, które zmierzają do zapobieżenia przedawnienia roszczenia, zwłaszcza że w tym zakresie wierzyciel ma szeroki wachlarz możliwości. Warto w tym miejscu wspomnieć, iż z dniem 9 lipca 2018 r. doszło do znacznych zmian w zakresie przedawnienia. W tym w szczególności skrócenia z 10 do 6 lat podstawowego terminu przedawnienia. Dlatego, ustalając czy doszło do przedawnienia roszczenia, należy określić w pierwszej kolejności, jakie przepisy znajdą zastosowanie w konkretnej sytuacji. Przy czym, jak wynika z art. 5 ust. 1 ustawy nowelizującej Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1104), do roszczeń powstałych przed dniem wejścia w życie nowelizacji, tj. 9 lipca 2018 r., i w tym dniu jeszcze nieprzedawnionych stosuje się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy przepisy ustawy zmienianej.

Ponadto z uwagi na profesjonalny charakter prowadzonej działalności gospodarczej należy pamiętać o jeszcze krótszym, bo 2-letnim terminie przedawnienia roszczeń z tytułu sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy, roszczenia rzemieślników z takiego tytułu oraz roszczenia prowadzących gospodarstwa rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnych. Zatem zwłaszcza przedsiębiorcy dochodzący swych roszczeń ze sprzedaży powinni pamiętać, iż mają generalnie 2 lata na dochodzenie należności.

Przerwanie biegu

Upływ terminu przedawnienia jest zjawiskiem bardzo negatywnym dla wierzyciela, dlatego powinien on podjąć czynności zmierzające do odzyskania należności przed jego upływem. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż chociaż wysłanie do dłużnika wezwania do zapłaty nie przerywa biegu przedawnienia, to skutek taki wywołuje przede wszystkim każda czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń. Bieg przedawnienia przerywa więc np. złożenie pozwu do sądu czy skierowanie sprawy do komornika. Dodatkowo bieg przedawnienia przerywa wszczęcie mediacji, a także uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje. Zatem pismo dłużnika, w którym uznaje on swój dług lub np. wnosi o rozłożenie go na raty, również przerywa bieg przedawnienia. Co bardzo ważne, na skutek przerwania biegu przedawnienia termin ten (np. termin 3-letni) biegnie na nowo, co wynika z art. 124 § 1 K.c. W praktyce, jeżeli zbliża się termin przedawnienia roszczenia, a wierzyciel nie kieruje pozwu o zapłatę do sądu, powinien on podjąć czynności zmierzające do przerwania biegu przedawnienia, np. w postaci podpisania z dłużnikiem ugody czy skierowania do sądu zawezwania do próby ugodowej.

Wyrok lub nakaz

Warto podkreślić, iż przedawnieniu mogą ulec również roszczenia stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądowym, jak również prawomocnym nakazem zapłaty lub innym tytułem wykonawczym. Ich termin przedawnienia wynosi 6 lat, a roszczenia okresowe wynikające z tego tytułu, jak np. odsetki orzeczone w wyroku przedawniają się po 3 latach. W przypadku tego rodzaju roszczeń, aby zapobiec przedawnieniu roszczenia głównego, jak i odsetek, wierzyciel może ponawiać egzekucję komorniczą nie rzadziej niż raz na 3 lata.

www.KodeksCywilny.pl - Przedawnienie roszczeń:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.VademecumPodatnika.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

listopad 2019
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
26
27
28
29
30
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Prawnik rodzinny omawia prawo rodzinne, prawo społeczne oraz spadki i darowizny
Charakterystyka i zawieranie umów cywilnych
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.